Nghệ Thuật Hỏi & Đáp Với Nụ Cười Của Người Phật Tử! (song ngữ)


Phật Tử Việt Nam - Giá trị của câu hỏi, và việc đặt câu hỏi là gì? Chúng ta nên đặt câu hỏi (và câu trả lời) như thế nào, để chúng ta có thể nhìn thấy chính bản thân mình, và để cho chúng ta nhìn thấy các tình huống rõ ràng hơn?

Nghệ Thuật Hỏi & Đáp Với Nụ Cười Của Người Phật Tử! 
Jack Elias - Chuyển Ngữ: Nguyễn Văn Tiến 
Source-Nguồn: www.rebelbuddha.com - Bài Đăng Ngày: 20/10/2010
(The Art Of Buddhist Inquiry: Q & A With A Smile! - Jack Elias)

nghe thuat hoi dap

Nghệ Thuật Hỏi & Đáp Với Nụ Cười Của Người Phật Tử!

 

Giá trị của câu hỏi, và việc đặt câu hỏi là gì? Chúng ta nên đặt câu hỏi (và câu trả lời) như thế nào, để chúng ta có thể nhìn thấy chính bản thân mình, và để cho chúng ta nhìn thấy các tình huống rõ ràng hơn?

 

Lúc gần đây, khi tôi vào trang mạng của Dzogchen Ponlop Rinpoche đọc một bài viết có tựa đề là "Đạo Phật Là Một Tôn Giáo, Có Đúng Không?", tôi đã ngạc nhiên vì một số ý-kiến của người-đọc ở phần bên dưới bài viết, với tôi dường như họ đã viết ra những lời lẽ thô lỗ, cộc cằn, hoặc là hiếu chiến. Điều nầy làm cho tôi nhớ lại những vị Thầy Phật Giáo của tôi, đã dạy tôi nên suy nghĩ về câu hỏi như thế nào, và nghệ thuật đặt câu hỏi.

 

Qua câu hỏi "Đạo Phật Là Một Tôn Giáo, Có Đúng Không?", chúng ta có thể đưa ra nhiều quan điểm khác nhau. Một câu trả lời đúng đắn của một Phật Tử có thể là, "Nếu bạn trả lời là Đúng, thì điều nầy có thật-sự quan trọng không? nếu bạn trả lời là Sai, thì điều nầy có thật-sự quan trọng không?" Có một lần chúng tôi hỏi "Thiền là gì?" Thầy của tôi, Shunryu Suzuki đã trả lời, "Không-cần-biết câu trả-lời của bạn, đấy là Thiền. Không-cần-biết câu trả-lời của bạn, đấy không-phải là Thiền." Rồi sau đó, Thầy (Roshi) nói, "Quý vị có hiểu không?" Chúng tôi trố mắt vì câu trả lời của Thầy.

 

Với một nụ cười tinh nghịch, Thầy (Roshi) bắt đầu giải thích rằng lời nói không thể chứa-đựng toàn-bộ sự-thật. Khi chúng ta dùng lời nói để diễn tả sự thật, giống y hệt như chúng ta dùng ngón tay chỉ mặt trăng. Chúng ta trở nên dính mắc vào một câu trả lời, và chúng ta cho rằng chỉ có ngón tay của chúng ta - và không có bất cứ ngón tay của ai khác - là có thể chỉ vào mặt trăng. Nếu cả hai người đều nghĩ theo cách nầy, họ sẽ kết-thúc cuộc chiến-tranh nói về các ngón-tay của họ, và họ đã quên mất đi mục-đích là mặt-trăng (chứ không phải là ngón-tay).

 

Trong một số ý-kiến của người-đọc trên trang mạng của Dzogchen Ponlop Rinpoche, đã có một số ý-kiến tức giận gây chiến-tranh về ngón-tay. (Trời ơi. Tôi hy vọng là tôi đã không gây ra chiến-tranh về ngón-tay, ngay bây giờ.)

 

Một yếu tố quan trọng cho người Phật Tử khi trả lời câu hỏi nầy (hoặc là cho bất kỳ câu hỏi nào), là chúng ta cần chú tâm về sự tác dụng của câu hỏi đối với chính bản thân của chúng ta. Khi chúng ta nghe, và xem xét câu hỏi, tâm của chúng ta chuyển động như thế nào, và tâm đi về hướng nào? Chúng ta đã bỏ công sức và thời gian để tìm kiếm câu trả lời nầy, như thế nào?

 

Khi tôi nghĩ về câu hỏi, "Đạo Phật Là Một Tôn Giáo, Có Đúng Không?", tôi nhận thấy rằng câu trả lời "Đúng" và "Sai" sẽ bỏ qua nhiều khía-cạnh vô cùng phong-phú, và quan-trọng của Đạo Phật. Nếu câu trả-lời của-tôi là Đúng không-có-nghĩa là tôi bị giam vào nhà-tù, và nếu câu trả-lời của-tôi là Sai cũng không-có-nghĩa là tôi bị giam vào nhà-tù, tôi luôn luôn nên hiểu rằng, tôi có quyền tự-do để trân-quý cả hai câu trả lời Đúng và Sai. Đạo Phật đã mở ra nhiều cánh cửa cho chúng ta bước vào, cho dù câu trả lời của chúng ta là Đúng hoặc là Sai.

 

Một người có thể nghe câu nói "Đạo Phật là một tôn giáo", và họ cảm thấy rất là thoải mái, trong khi một người khác thì cảm thấy mất bình-tĩnh, họ như muốn nổi điên lên. Nếu chúng ta nhớ rằng lời nói chỉ có ý nghĩa mà chúng ta muốn nó là-như-thế, để rồi chúng ta có thể trân quý một câu-hỏi như là một tấm-gương, để chúng ta nhìn vào đó thấy được tâm của chúng ta đang làm việc như thế nào.

 

Nếu chúng ta cố gắng giải đáp một câu hỏi với một câu trả lời duy nhất, hoặc là chúng ta bắt đầu binh vực cho một lời-nói nào đó, chúng ta đã phá hủy đi tấm-gương nầy. Chúng ta đã bỏ lỡ cơ-hội có một cái-nhìn sâu-sắc hơn về các hoạt-động của tâm chúng ta.

Cách đây khá lâu, một trong số những học viên trong lớp thôi-miên của tôi đã trở nên vô cùng tức giận, bởi vì những người bạn-cùng-lớp với bà đã vào lớp trễ giờ học. Khi bà không thể chịu đựng được nữa, bà bắt đầu cho họ biết sự phẫn nộ của bà, cùng giảng giải ý tưởng của bà thế nào là đúng và sai, thế nào là thô lỗ và lịch sự, thế nào là sự tử tế và sự vô cảm, vân vân ... Mọi người trong lớp của bà trở nên khó chịu với bà, bởi vì bà đã biến một chuyện rất nhỏ thành một chuyện quá to lớn.

 

Bởi vì lớp học thôi-miên của tôi là lớp dựa theo kinh nghiệm của người học, tôi đã yêu cầu bà tập trung vào sự tức giận của bà để bà suy ngẫm, để bà tìm ra lý-do sâu xa đã làm cho bà tức giận, lúc bà nhìn thấy những người khác vào lớp trễ. Với một chút giúp đỡ, bà sớm nhớ lại lúc bà là một cô bé sống ở nước Đức, trong thời Đệ Nhị Thế Chiến. Bà đã đến thăm ông-bà của bà ở vùng quê, và bà đã lỡ chuyến xe-lửa về nhà. Khi bà trở về thành phố, trễ hơn bình thường, bà nhìn thấy căn nhà của bà đã bị phá hủy bởi bom đạn của Đồng Minh, và bố mẹ của bà đã bị giết chết. Bà nghĩ bà có thể nhìn-thấy những giây phút quý báu cuối cùng của bố mẹ bà, nếu bà trở về đúng giờ! Rồi, bà đã bật khóc nức nở.

 

Khi những người bạn-cùng-lớp của bà nghe được câu chuyện nầy, và họ chứng kiến nỗi đau đớn cùng cực của bà, sự khó chịu của họ đã tan biến đi. Và bởi vì bà đã tìm thấy lý do thật sự, bà cảm thấy tự do, vì nay bà đã thoát ra khỏi trạng thái ám ảnh kinh hãi về việc đi trễ giờ.

 

Bây giờ, mọi người trong lớp học thay đổi thái độ của họ về việc vào lớp đúng giờ. Một số người đã không còn xem việc vào lớp đúng giờ là một quy luật mà mọi người cần phải thi hành, hoặc là không còn xem một số người vì lý do ích kỷ đã cố tình vi phạm, hoặc là muốn nổi loạn để chống lại điều nầy. Mọi người trong lớp không còn nhìn thấy nhau như là đúng hoặc là sai, tốt hoặc là xấu, vì người nầy đã đến lớp đúng giờ, hoặc là trễ giờ. Bởi vì họ đã không còn tranh cãi về việc vào lớp trễ giờ, họ có cơ hội để hỗ trợ lẫn nhau qua lòng từ bi.

 

Nếu chúng ta nghĩ về các câu hỏi như là một phương cách để làm cho tâm chúng ta trở nên trong sáng, và tự do, điều nầy sẽ làm thay đổi phương cách chúng ta suy nghĩ. Thay vì, chúng ta cố gắng binh vực cho một câu trả lời đúng đắn (thí dụ như câu hỏi "đi học trễ", thì câu trả lời phải là "đi học đúng giờ"), điều nầy sẽ làm cho chúng ta suy ngẫm. Chúng ta hãy tự hỏi, "Đây có phải là câu hỏi thật-sự của tôi không? Đây có phải là câu trả lời thật-sự của tôi không? Trong khi chúng ta suy ngẫm về các câu tự-hỏi và tự-trả-lời, điều nầy sẽ giúp cho chúng ta phương tiện để đặt các câu Hỏi & Đáp một cách sâu sắc hơn.

 

Trong Đạo Phật, các câu hỏi và câu trả lời không-có-nghĩa là chỉ xử-dụng để giải-quyết một vấn-đề. Mục đích của Hỏi & Đáp là làm cho trí tuệ chúng ta dần dần toàn hảo, rồi đánh thức những gì tốt đẹp nhất trong tâm chúng ta, bằng cách loại bỏ đi những sự rối trí. Khi chúng ta xử dụng Hỏi & Đáp theo phương cách nầy, chúng ta chữa lành tâm và làm cho tâm chúng ta được tự do.

 

Thế thì, Đạo Phật Là Một Tôn Giáo, Có Đúng Không? Đi học đúng giờ, có quan trọng không? Chúng ta đồng ý, hoặc là không đồng ý với sự thật?  

 

Chúng ta có thể tìm ra lý do tại sao chúng ta thật sự quan tâm đến một số câu hỏi và một số câu trả lời nào đó. Mong rằng chúng ta sẽ suy ngẫm về sự thực hành, về sự buông bỏ, và về sự chống đối các luật lệ, và giới luật. Mong rằng các câu hỏi và các câu trả lời của chúng ta, trở thành các đề tài suy ngẫm, để chúng ta chữa lành tâm và làm cho tâm chúng ta được tự do.

 

 

  Ý kiến bạn đọc

Mã bảo mật   

Sư Kiện Phật Giáo

16939270164793237158





 

Vẻ Đẹp Người Xuất Gia Phật Tử Ngày Nay Nghiên Cứu Du Lịch- Hành Hương
Tâm Linh- Huyền Bí  Giải Trí Phật Giáo